BODRUM’DA 17 AĞUSTOS DEPREMİ ANILDI: “DEPREM DEĞİL, CAN KAYIPLARI ÖNLENEBİLİR”
17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin 27’nci yılında Bodrum Belediye Meydanı’nda anma töreni düzenlendi. TMMOB Bodrum İlçe Koordinasyon Kurulu tarafından yapılan açıklamada, Türkiye’nin deprem riskine karşı yeterli önlemi almadığı belirtilerek Bodrum’un yapı stokunun bilimsel yöntemlerle incelenmesi çağrısı yapıldı.
Bodrum’da 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin 27’nci yılı nedeniyle Belediye Meydanı’nda anma etkinliği gerçekleştirildi. Depremde yaşamını yitirenler anılırken, TMMOB Bodrum İlçe Koordinasyon Kurulu tarafından Türkiye’nin deprem gerçeği ve Bodrum’un yapı güvenliği konusunda açıklama yapıldı.
TMMOB temsilcileri, 17 Ağustos Depremi’nin Türkiye’nin deprem gerçeğiyle yüzleşmesi açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ancak aradan geçen 27 yıla rağmen deprem risklerinin azaltılması konusunda yeterli mesafe alınamadığını belirtti.
“SORU ARTIK DEPREM NE ZAMAN OLACAK DEĞİL”
Açıklamada, 2003 Bingöl, 2011 Van, 2020 Elazığ ve İzmir depremleri ile 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerin Türkiye’deki yapı stokunun kırılganlığını bir kez daha ortaya koyduğu ifade edildi.
TMMOB Bodrum İlçe Koordinasyon Kurulu, deprem konusunda artık sorulması gereken sorunun “Deprem ne zaman olacak?” değil, “Hangi yapılar risk altında ve bu riski azaltmak için ne yapıyoruz?” olması gerektiğini vurguladı.
“TÜM YAPI STOKU İNCELENMELİ”
Açıklamada, Türkiye’nin öncelikli ihtiyacının bütün yapı stokunu kapsayan güncel ve güvenilir bir yapı envanteri oluşturulması olduğu belirtildi.
Bir binanın yalnızca yaşına bakılarak deprem riskinin belirlenemeyeceğine dikkat çekilen açıklamada, yapının hangi yönetmeliğe göre tasarlandığı, nasıl inşa edildiği, bulunduğu zeminin özellikleri ve kullanım sürecinde taşıyıcı sisteme müdahale edilip edilmediğinin birlikte değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi.
Kolon ve kirişlerin kaldırılması, kaçak kat ve eklentiler ile binaların kullanım amacının değiştirilmesinin yapı güvenliğini ciddi şekilde etkileyebileceği belirtildi.
BODRUM’DA 10 BİN YAPI İNCELENECEK
TMMOB Bodrum İlçe Koordinasyon Kurulu, Bodrum’un deprem riskinin azaltılması amacıyla yapı stokunun güncel verilerle ortaya çıkarılmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü açıkladı.
Bodrum Belediyesi ile TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası arasında imzalanan Ortak Hizmet Projesi Protokolü kapsamında, Bodrum genelinde yaklaşık 10 bin yapıyı kapsaması planlanan yapı stoku envanteri çalışması yürütüleceği belirtildi.
Çalışmanın ilk etabında Umurça Mahallesi'nde yaklaşık 3 bin yapının incelenmesi planlanıyor.
Kurul, elde edilecek verilerle Bodrum’un deprem riskinin belirlenmesini ve risk azaltma çalışmalarının bilimsel bir temele oturtulmasını hedeflediklerini açıkladı.
“KAÇAK YAPILAR DA AYRICA İNCELENMELİ”
Mühendislik hizmeti almadan ve mevzuata aykırı şekilde inşa edilen kaçak yapıların da deprem güvenliği açısından ayrıca ele alınması gerektiği belirtildi.
Açıklamada, yalnızca mevcut yapıların dönüştürülmesinin yeterli olmayacağı, bugün inşa edilen yapıların geleceğin riskli yapılarına dönüşmemesi için zemin araştırmasından projelendirmeye, malzeme kalitesinden uygulamaya, şantiye şefliğinden yapı denetimine kadar tüm süreçlerin etkin biçimde denetlenmesi gerektiği vurgulandı.
“YAPI DENETİMİ KAMUSAL HİZMET OLMALI”
TMMOB, yapı denetiminin ticari bir faaliyet olmaktan çıkarılması ve doğrudan yaşam hakkıyla ilişkili kamusal bir hizmet olarak ele alınması gerektiğini savundu.
Kurul ayrıca zemin araştırmalarının titizlikle yapılması, jeolojik ve jeofizik çalışmaların ayrıntılı biçimde gerçekleştirilmesi ve bu çalışmaların inşaat mühendisleriyle koordinasyon içinde yürütülmesi gerektiğini belirtti.
TMMOB’DAN 8 MADDELİK ÇAĞRI
TMMOB Bodrum İlçe Koordinasyon Kurulu açıklamasında şu taleplere yer verdi:
- Türkiye’nin tamamını kapsayan güncel, bilimsel ve kamuya açık yapı stoku envanteri oluşturulması,
- Risklerin sürekli izlenebilmesi için Ulusal Yapı Stoku Bilgi Sistemi kurulması,
- Riskli yapıların tespit ve dönüşümünün risk öncelikli kamu programı olarak yürütülmesi,
- Dar gelirli yurttaşlara güçlendirme ve yenileme süreçlerinde yeterli kamu desteği sağlanması,
- Kentsel dönüşümün rant odaklı parsel bazlı uygulamalardan çıkarılarak kent ve bölge ölçeğinde yürütülmesi,
- Periyodik yapı kontrolünün yasal bir sistem haline getirilmesi,
- Yeni yapılarda mühendislik hizmetleri, şantiye şefliği ve yapı denetiminin eksiksiz uygulanması,
- Jeolojik ve jeofizik zemin araştırmalarının ayrıntılı şekilde yapılması.
“DAHA FAZLA BEKLEMEK İSTEMİYORUZ”
TMMOB Bodrum İlçe Koordinasyon Kurulu, 17 Ağustos’un 27’nci yılında deprem konusunda daha fazla beklemek istemediklerini belirterek, “Deprem bir doğa olayıdır; can kayıpları ise önlenebilir sonuçlardır” mesajı verdi.
Açıklamada, 17 Ağustos’ta yaşamını yitirenleri anmanın en anlamlı yolunun aynı acıların yeniden yaşanmaması için bilim ve mühendislik doğrultusunda gecikmeden harekete geçmek olduğu vurgulandı.



