GÖKOVA’NIN İNCİSİ İNCEKUM’A YARGIDAN MÜJDE! MAHKEMEDEN İNCEKUM’U KORUYAN KARAR: ÇED KARARI İPTAL!

Muğla’nın eşsiz doğal güzelliklerinden Gökova’daki İncekum’u yapılaşma baskısına karşı korumak için açılan davada önemli bir hukuki kazanım elde edildi. Muğla Büyükşehir Belediyesi ile çevre örgütlerinin karşı çıktığı çadırlı konaklama ve günübirlik alan projesine verilen “ÇED Gerekli Değildir” kararı mahkeme tarafından iptal edildi.

Muğla 4. İdare Mahkemesi’nin 2026/1068 sayılı kararında, bilirkişi raporundaki bilimsel ve teknik eksikliklere ilişkin değerlendirmeler esas alındı. Kararla birlikte, İncekum’un doğal ve ekolojik değerlerini tehdit eden projeye yönelik çevre mücadelesinde önemli bir aşama kaydedildi.

17,25 HEKTARLIK ALANA 49 ÇADIR ÜNİTESİ PLANLANDI

Marmaris’in Çamlı Mahallesi İncekum mevkiinde, Cleo Turizm Marina Yat İşletmeciliği ve İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. tarafından 17,25 hektarlık alanda “Çadırlı Konaklama Alanı ve Günübirlik Alan Projesi” planlandı.

Projede 49 çadır ünitesinin yanı sıra kır lokantaları, seyir terasları, kameriyeler ve prefabrik havuz yapılması öngörüldü. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 20 Haziran 2025 tarihinde projeye “ÇED Gerekli Değildir” kararı verdi.

Ancak proje alanının nitelikli doğal koruma alanı, özel çevre koruma bölgesi ile doğal ve arkeolojik sit statülerini barındırması, çevre örgütleri ve yerel yönetimin tepkisine neden oldu.

Muğla Büyükşehir Belediyesi, Gökova Akyakayı Sevenler Derneği ve Gökova Ekolojik Yaşam Derneği yargıya başvurdu. Dernekler, avukat Arzu Alper aracılığıyla davacı yanında müdahil olarak hukuk mücadelesine katıldı.

BİLİRKİŞİDEN ÇARPICI RAPOR: BİLİMSEL İNCELEME EKSİK

Mahkemenin görevlendirdiği jeoloji, inşaat, orman, çevre, biyoloji, şehir planlama ve harita mühendisliği uzmanlarından oluşan bilirkişi heyeti, proje tanıtım dosyasını inceledi.

Raporda, projenin çevresel etkilerinin yeterince araştırılmadığına ilişkin önemli tespitler yer aldı.

JEOTEKNİK İNCELEME YETERSİZ: Proje alanında jeoteknik sondaj, zemin deneyleri ve şev stabilitesi analizlerinin bulunmadığı belirtildi.

YAPILARIN GÜVENLİĞİ BELİRSİZ: Çadır platformları, gözlem kulesi ve idare binası gibi yapıların statik analizleri, temel sistemleri ile deprem ve rüzgâr hesaplamalarının dosyada yer almadığı kaydedildi.

KIYI KANUNU’NA AYKIRILIK TESPİTİ: Vaziyet planında sahil şeridinin ilk 50 metresinde taşıt yolu planlandığı ve bunun Kıyı Kanunu açısından aykırılık oluşturduğu belirtildi.

YANGIN RİSKİNE DİKKAT ÇEKİLDİ: Birinci derece yangına hassas bölgede planlanan 49 konaklama ünitesi ve insan hareketliliğinin yangın riskini artırabileceği vurgulandı.

ENDİŞE VEREN BİYOLOJİK ETKİLER: Yedi endemik bitki türü ile Akdeniz foku ve bozayı gibi türlerin habitatlarına yönelik risklere dikkat çekildi. Fauna incelemesinde omurgasız türlere yer verilmemesi de eksiklikler arasında gösterildi.

Bilirkişi heyeti, bu değerlendirmeler doğrultusunda “ÇED Gerekli Değildir” kararının uygun olmadığı yönünde görüş bildirdi.

İNCEKUM’DA İŞ MAKİNELERİYLE BİTKİ ÖRTÜSÜ KALDIRILDI

Mahkemenin kararında dikkat çeken bir diğer tespit ise proje alanında yapılan müdahaleler oldu.

Keşif sırasında otopark alanından kıyıya doğru yaklaşık 6 metre genişliğinde bir yol açıldığı, yol güzergâhındaki bitki örtüsünün iş makineleriyle kaldırıldığı belirlendi.

Bu müdahalenin, proje tanıtım dosyasında yer alan “ağaç kesilmeyecek” taahhüdüyle çeliştiği kaydedildi.

Mahkeme, bölgenin birden fazla koruma statüsüne sahip olduğunu ve yoğun yapılaşma baskısıyla karşı karşıya bulunduğunu vurguladı. Konaklamalı tesisin hayata geçirilmesi halinde doğal ve ekolojik kaynakların zarar görebileceğine ilişkin değerlendirmeler de iptal kararında etkili oldu.

AVUKAT ARZU ALPER: KAMU YARARI PROJENİN YAPILMAMASINDA

Davacı derneklerin gönüllü avukatlarından Arzu Alper, bilirkişi raporunun projenin uygulanması halinde telafisi imkânsız ekolojik zararlar doğabileceğini ortaya koyduğunu belirtti.

Alper, Muğla Büyükşehir Belediyesi’nin kamusal değerlerin korunması amacıyla açtığı davaların, geri dönüşü mümkün olmayan kayıpların önlenmesi açısından önem taşıdığını ifade etti.

Dava sonuçlanıncaya kadar yürütmenin durdurulmasını talep ettiklerini belirten Alper, işlemin hukuka aykırılığı ve telafisi güç zarar tehlikesi nedeniyle projenin durdurulması gerektiğini savunmuştu.

Alper ayrıca, proje alanında bugüne kadar gerçekleştirildiğini belirttiği usulsüz müdahalelerin de soruşturulmasını talep edeceklerini açıklamıştı.

GÖZLER OLASI TEMYİZ SÜRECİNDE

Muğla 4. İdare Mahkemesi, “ÇED Gerekli Değildir” kararını oybirliğiyle iptal etti. Karar, tebliğinden itibaren 15 gün içinde Danıştay’da temyiz edilebilecek.

İptal kararıyla birlikte projeye dayanak oluşturan mevcut ÇED kararı ortadan kalktı. Projenin bundan sonraki hukuki durumu, olası temyiz süreci ve ilgili mevzuat kapsamında yapılacak işlemlere bağlı olacak.

Gökova’nın doğal mirası açısından önem taşıyan karar, İncekum’da yapılaşma ile doğanın korunması arasındaki mücadelede yeni bir dönüm noktası oldu. Çevre örgütleri ve bölge sakinleri açısından karar, bilimsel inceleme ve doğal koruma statülerinin göz ardı edilemeyeceğini ortaya koyan önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.